07 جولای

تنبلی چشم

تنبلی چشم

تنبلی چشم یا آمبلیوپی نوعی نقص در تکامل سیستم بینایی است که در آن اغلب یکی از چشم ها و گاهی هر دو چشم بینایی کامل خود را به دست نمی آورند. تنبلي چشم از زمان نوزادی و اوایل کودکی آغاز می شود و اگر در مراحل اولیه تشخیص داده نشده و درمان نگردد ، منجر به اختلال دائمی و غیرقابل درمان بینایی در بزرگسالی خواهد شد.

از جمله شایع ترین علل ایجاد تنبلي چشم وجود انحراف چشم و یا وجود اختلاف قابل توجه بین شماره عینک دو چشم می باشد.

 

تنبلی چشم

علائم تنبلی چشم

  • آمبلیوپی یا تنبلي چشم غالبا با نشانه های زیر همراه است :
  • انحراف چشم به سمت داخل یا خارج
  • چشم هایی که ظاهرا در هنگام فعالیت با هم ناهماهنگ هستند
  • ضعف دید
  • دوبینی
  • کج نمودن سر هنگام نگاه کردن
  • دستیابی به نتایج غیر طبیعی هنگام معاینه چشم

دلایل تنبلی چشم

  • ماهیچه هایی که موظف به قرار دادن چشم ها در محل اصلی آن هستند دچار عدم تعادل شوند و منجر به حرکت نا نا هماهنگی چشم ها و انحراف آن ها به سمت داخل یا خارج شوند.
  • وضوح دید در چشم ها دارای تفاوت باشد که غالبا به دلیل تفاوت زیاد در میزان  دوربینی ، نزدیک بینی و آستیگماتیسم بین دو چشم ایجاد می شود.

از دیگر دلایل آمبلیوپی می توان به آب مروارید در کودکی اشاره نمود که باعث محرومیت چشم کودک از دید واضح خواهد شد و در علم پزشکی از آن اصطلاحا به عنوان آمبلیوپی محرومیت یاد می شود.

درمان فوری این عارضه از ضرورت بالایی برخوردار است ، زیرا در صورت تاخیر یا عدم درمان ممکن است منجر به از دست رفتن بینایی به طور دائمی گردد.

تشخیص تنبلی چشم

آمبلویی یا تنبلی چشم در کودکان توسط والدین قابل تشخیص نمی باشد ، لذا می توان گفت که تشخیص این اختلال کار ساده ای نیست.

چشم پزشک برای تشخیص تنبلی چشم اختلاف قدرت بینایی میان دو چشم را می سنجد و همچنین ضعف بینایی را در هر دو چشم مورد بررسی قرار می دهد.

به طور کلی سنجش قدرت بینایی در کودکان کاری دشوار است و چشم پزشک بدین منظور از روش های مخصوصی نظیر بررسی نحوه تمرکز و دنبال نمودن اشیا توسط یک چشم را در عین بسته بودن چشم دیگر انجام می دهد و به این ترتیب میزان قدرت بینایی کودک را برآورد می نماید.

لازم به ذکر است که بروز ضعف در بینایی یک چشم هرگز دال بر تنبلی چشم نمی باشد ، چرا که گاها این اختلال با تجویز عینک تصحیح می شود.

به علاوه برخی اوقات نیز بیماری های دیگری از قبیل عفونت ، آب مروارید و دیگر اختلالات چشمی می توانند سبب کاهش بینایی کودک شوند که در صورت با درمان هر یک می توان دید کودک را بهبود بخشید.

 

تنبلی-چشم

نکات ضروری

چشم پزشکان ، توصیه می کنند که تمامی کودکان می بایست پیش از 3 سالگی مورد ارزیابی و معاینه توسط چشم پزشک قرار گیرند.

البته در صورت وجود سابقه خانوادگی در ابتلا به بیماری هایی اعم از آب مروارید در کودکی ، لوچی چشم یا اصطلاحا استرابیسم و سایر بیماری های جدی چشم ، والدین باید جهت بررسی تنبلی چشم کودک خود در دوران نوزادی کودک به متخصص چشم مراجعه نمایند.

بدیهی است تشخیص و درمان به هنگام تنبلی چشم منجر به بهبود حتمی این اختلال خواهد شد ، چرا که احتمال درمان موفقیت آمیز تنبلی چشم طی 9 سال ابتدایی زندگی بیشتر بوده و پس از آن احتمال بهبود تنبلی چشم کاهش خواهد یافت.

خانواده ها با به کاربردن صحیح دستورالعمل های توصیه شده توسط پزشک و متقاعد نمودن کودک خود به استفاده از چشم بند می توانند در روند درمان این بیماری کمک شایانی به کودک خود نمایند.

به صورت طبیعی دید مطلوب چه زمانی در کودکان به وجود می آید ؟

به طور طبیعی تمامی کودکان در بازه سنی 3 الی 5 سال دید مطلوب را به دست می آورند ، زیرا کسب دید طبیعی نیازمند تکامل هر دو چشم به صورت همزمان می باشد.

این نکته بسیار حائز اهمیت است که والدین باید با واکنش های بینایی طبیعی و مورد انتظار از کودک در هر رده سنی آشنایی داشته باشند و به این ترتیب وجود عیب و نقص در بینایی را در زمان مناسب تشخیص دهند.

آیا تنبلی چشم وراثتی است ؟

تاثیر وراثت در بروز تنبلی چشم قابل اهمیت است ، بنایراین ضروری است که کودکان از این حیث حتما تحت معاینه و بررسی قرار گیرند.

 

تنبلی چشم

آیا تنبلی چشم قابل درمان است ؟

مهم ترین نکته در درمان آمبلیوپی تشخیص هر چه زودتر و در سنین پایین تر می باشد ، چرا که بعد از سن حدود 9 الی 10 سالگی امکان درمان تنبلي چشم وجود ندارد.

در واقع در تنبلي چشم ، ساختار چشم کاملا طبیعی می باشد اما به علت نامناسب بودن دید در دوره نوزادی ، مرکز بینایی تکامل کافی پیدا نکرده و اختلال دید ایجاد می شود که در صورت عدم درمان در سنین پایین ، امکان بهبود بینایی حتی با عینک یا جراحی در سنین بالاتر وجود نخواهد داشت.

طول درمان تنبلی چشم چقدر است ؟

تعیین مدت زمان دوره درمانی تنبلی چشم به عهده چشم پزشک می باشد ، اما می توان گفت که به طور کلی دستیابی به نتایج مطلوب از درمان ، مستلزم گذشت چند هفته الی چند ماه از شروع درمان می باشد.

درباره نویسنده

پاسخ